Thuê rạp, bàn ghế, chén đĩa và âm thanh cho tiệc tại nhà thường là một hợp đồng lai: phần đồ là thuê tài sản, phần dựng rạp, chạy âm thanh là dịch vụ do bên cho thuê làm. Khi đồ giao trễ, rạp đổ vì gió, hay sau tiệc thiếu vài chục cái chén, việc phân biệt hai phần này quyết định ai chịu trách nhiệm phần nào.
Bài đi qua những điểm nên chốt trước ngày tiệc, các tình huống hay gặp như giao trễ, mưa gió, mất đồ, chuyện dựng rạp ra đường và tiếng ồn với hàng xóm, rồi đến cách trả đồ, quyết toán sau tiệc. Đặt cọc giữ ngày và chuyện mất cọc khi hoãn tiệc được nói kỹ ở danh mục đặt cọc của trang; ở đây chỉ nhắc ở mức cần thiết.
Một gói đồ tiệc gồm những quan hệ nào
Một gói đồ tiệc ở nông thôn hay ở các con hẻm thành phố thường gồm: rạp khung thép hoặc khung nhôm có bạt, bàn ghế, khăn trải, chén đĩa ly muỗng, đèn trang trí, cổng hoa, sân khấu nhỏ và dàn âm thanh, có khi kèm người chạy âm thanh. Bên cho thuê chở đồ đến, dựng rạp, bày bàn ghế, chạy âm thanh trong buổi tiệc, rồi tháo dỡ chở về.
Phần bàn ghế, chén đĩa giao cho gia chủ dùng là thuê tài sản: gia chủ nhận, bảo quản trong thời gian tiệc, trả lại đủ. Phần dựng rạp, đi dây điện, chạy âm thanh là công việc bên cho thuê tự làm bằng người của họ: đó là dịch vụ, bên làm chịu trách nhiệm về chất lượng. Rạp do bên cho thuê dựng mà đổ vì dựng ẩu thì khác hẳn ly chén do khách làm vỡ.
Nhận ra hai phần này giúp gia chủ biết mình phải canh chừng cái gì. Gia chủ không cần lo rạp có chắc không, nhưng phải lo chén đĩa không bị mất, bàn ghế không bị khách đứng lên nhảy múa làm gãy. Bên cho thuê thì không thể đẩy trách nhiệm rạp đổ sang gia chủ chỉ vì gia chủ "đã nhận rạp".
Chốt danh sách và mốc giờ trước ngày tiệc
Phần lớn tranh chấp đồ tiệc đến từ việc hai bên hiểu khác nhau về số lượng hoặc giờ giấc. Một tin nhắn hoặc tờ giấy liệt kê đủ các mục dưới đây là đủ dùng.
- Số lượng từng loại: bao nhiêu bàn, bao nhiêu ghế, bao nhiêu bộ chén đĩa, ly, muỗng, khăn; loại gì, màu gì.
- Kích thước rạp, vị trí dựng, cách cố định: neo xuống đất, buộc vào cột hay đặt chân đế nặng.
- Dàn âm thanh gồm những gì, có người chạy không, chạy từ giờ nào đến giờ nào.
- Giờ chở đồ đến, giờ dựng xong, giờ bắt đầu tiệc, giờ tháo dỡ; ai phải có mặt để nhận và giao.
- Ai lo điện: kéo từ nhà gia chủ hay mang máy phát; công suất đủ cho âm thanh, đèn, quạt chưa.
- Đơn giá đền nếu vỡ, mất từng loại đồ.
- Phương án nếu trời mưa lớn, gió mạnh: có bạt che thêm không, có hoãn được không, tiền đã đặt xử lý ra sao.
Với tiệc cưới, giờ giấc là thứ không lùi được. Ghi rõ giờ dựng xong muộn nhất, ví dụ trước tối hôm trước, giúp gia chủ còn thời gian xoay xở nếu có trục trặc.
Giao trễ, giao thiếu đúng ngày tiệc
Đồ tiệc đến trễ vài giờ, thiếu mấy chục ghế, âm thanh rè giữa lễ là những chuyện có thật và gây thiệt hại khó đo đếm. Theo Bộ luật Dân sự, bên cho thuê phải giao tài sản đúng số lượng, chất lượng, thời hạn, địa điểm; bên cung ứng dịch vụ phải làm đúng chất lượng, thời hạn đã thoả thuận. Vi phạm thì gia chủ có quyền yêu cầu giao bù, giảm tiền, và đòi bồi thường thiệt hại thực tế.
Thiệt hại thực tế dễ chứng minh là chi phí gia chủ phải bỏ ra để khắc phục: thuê ghế ở chỗ khác với giá cao hơn, thuê máy phát bù khi máy của bên cho thuê hỏng. Phần thiệt hại kiểu "mất mặt với khách" thì khó lượng hoá. Vì vậy, nhiều gia chủ thoả thuận trước một mức phạt vi phạm cụ thể cho việc giao trễ quá giờ đã hẹn; điều khoản phạt vi phạm có những lưu ý riêng được nói ở danh mục điều khoản của trang.
Việc cần làm ngay khi thấy giao thiếu: đếm và nhắn lại cho bên cho thuê số lượng thực nhận, chụp ảnh, yêu cầu giao bù trong giờ cụ thể. Nếu bên cho thuê không giao bù được và gia chủ phải thuê chỗ khác, nhắn báo trước rằng sẽ thuê ngoài và trừ chi phí. Đến lúc quyết toán, những tin nhắn đó là căn cứ để giảm tiền.
Trời mưa, gió lớn và rạp đổ
Rạp đổ vì dựng không chắc. Dựng rạp là việc của bên cho thuê. Nếu rạp đổ trong điều kiện gió, mưa ở mức bình thường của mùa đó, lỗi thường thuộc về cách dựng: neo không đủ, khung thiếu giằng, bạt căng sai. Bên cho thuê chịu thiệt hại về rạp của mình và phải bồi thường thiệt hại cho gia chủ, khách nếu có.
Rạp đổ vì giông lốc bất thường. Khi có giông lốc mạnh vượt mức có thể lường trước, có thể đặt ra vấn đề sự kiện bất khả kháng. Tuy nhiên, nếu đã có cảnh báo thời tiết và bên dựng rạp vẫn không gia cố hay không khuyến cáo hạ rạp, khó coi là hoàn toàn bất khả kháng.
Người bị thương do rạp, đèn, dây điện. Người bị hại có thể đòi người có lỗi trong việc dựng, lắp, đi dây; và tuỳ hoàn cảnh, cả người đang quản lý, sử dụng khu vực tiệc. Thiệt hại về sức khoẻ cần xử lý cẩn thận, có người hiểu luật hỗ trợ.
Hoãn tiệc vì mưa bão. Tiền thuê đã đặt trước xử lý theo thoả thuận về hoãn, huỷ. Nếu bên cho thuê đã chở đồ đến, dựng xong, họ thường đòi tiền công dựng và chở. Phần đặt cọc giữ ngày được giải quyết theo quy tắc đặt cọc, nói ở danh mục riêng.
Đồ vỡ, mất, hỏng sau tiệc: ai chịu
Sau một buổi tiệc vài trăm khách, thiếu vài cái ly, gãy một hai cái ghế là bình thường. Bảng dưới gợi ý cách phân định.
| Tình huống | Ai chịu với bên cho thuê | Ghi chú |
|---|---|---|
| Chén đĩa, ly vỡ trong lúc dùng bình thường | Gia chủ, theo đơn giá đã thoả thuận | Một tỷ lệ vỡ nhỏ có thể được thoả thuận miễn tính |
| Chén đĩa, khăn bị mất | Gia chủ | Đếm lúc nhận và lúc trả là căn cứ duy nhất |
| Ghế gãy do khách đứng lên, ngồi sai cách | Gia chủ | Gia chủ có thể đòi khách gây hỏng nếu muốn, nhưng thường bỏ qua |
| Loa cháy, âm ly hỏng khi người của bên cho thuê đang chạy | Bên cho thuê tự chịu | Gia chủ còn có thể đòi giảm tiền nếu tiệc bị ảnh hưởng |
| Loa cháy do người nhà gia chủ tự vặn hết cỡ khi không có người chạy | Gia chủ | Nên thoả thuận ai được đụng vào dàn âm thanh |
Chén đĩa là khoản hay cãi nhất vì số lượng nhiều và nằm rải rác. Gia chủ nên cử một người phụ trách đồ thuê: nhận đếm lúc đầu, gom về một chỗ sau tiệc, cùng bên cho thuê đếm lúc giao trả.
Dựng rạp ra đường và tiếng ồn với hàng xóm
Nhà trong hẻm nhỏ thường phải dựng rạp lấn ra lối đi chung, có khi chiếm cả lòng đường. Nhiều địa phương có quy định về việc sử dụng tạm thời một phần lòng đường, hè phố cho việc cưới, việc tang, thường đòi hỏi báo với chính quyền xã, phường và bảo đảm lối đi cho người khác. Gia chủ nên hỏi trước, báo hàng xóm, và yêu cầu bên dựng rạp chừa lối đi an toàn. Bên dựng rạp chỉ làm theo vị trí gia chủ chỉ, nên trách nhiệm về việc lấn đường chủ yếu thuộc gia chủ.
Âm thanh tiệc là nguồn bất hoà lâu dài với hàng xóm. Pháp luật có quy định về tiếng ồn trong khu dân cư và giờ nghỉ ngơi; vi phạm có thể bị xử phạt hành chính. Người tổ chức tiệc, tức gia chủ, là người chịu trách nhiệm chính, kể cả khi người chạy âm thanh là của bên cho thuê. Thoả thuận với bên cho thuê giờ tắt nhạc và mức âm lượng, rồi nhắc người chạy âm thanh trong buổi tiệc, là cách đơn giản để tránh rắc rối.
Đi dây điện từ nhà ra rạp, đặt máy phát gần khu khách ngồi cũng là điểm cần để ý. Yêu cầu bên cho thuê đi dây gọn, có ổ cắm chịu tải, máy phát đặt xa chỗ đông người và có bình chữa cháy gần đó. Đây là phần dịch vụ bên cho thuê làm, gia chủ có quyền yêu cầu làm cho an toàn.
Trả đồ và quyết toán sau tiệc
Sau tiệc mọi người đều mệt, nhưng quyết toán ngay khi bên cho thuê đến lấy đồ là cách tránh cãi nhau qua điện thoại nhiều ngày sau.
- Gom toàn bộ đồ thuê về một chỗ, tách riêng đồ vỡ, đồ hỏng.
- Cùng bên cho thuê đếm từng loại, đối chiếu với số lượng lúc giao.
- Ghi số lượng thiếu, vỡ, hỏng; áp đơn giá đền đã thoả thuận hoặc thương lượng ngay tại chỗ.
- Kiểm lại sân, đường sau khi tháo rạp: lỗ khoan, cọc neo, vết dầu máy phát; yêu cầu bên dựng rạp khắc phục nếu do họ làm.
- Tính tổng: tiền thuê, tiền dịch vụ, cộng khoản đền, trừ khoản giảm do giao trễ hay thiếu, trừ tiền đã đặt trước.
- Thanh toán, ghi giấy biên nhận hoặc chuyển khoản có nội dung rõ ràng.
Nếu bên cho thuê chưa kịp đếm mà phải chở đồ đi vội, hai bên nên chụp ảnh đống đồ trước khi chất lên xe và hẹn thời hạn báo thiếu, ví dụ trong một ngày. Quá thời hạn mới báo thiếu thì gia chủ có lý do để không chấp nhận.
Câu hỏi thường gặp
Rạp đổ lúc đang tiệc làm khách bị thương thì ai chịu?
Dựng rạp là việc của bên cho thuê, nên nếu rạp đổ do dựng không chắc trong điều kiện thời tiết bình thường, bên cho thuê phải bồi thường. Tuỳ hoàn cảnh, gia chủ có thể bị liên quan nếu có lỗi như yêu cầu dựng sai cách. Vụ có người bị thương nên xử lý có người hiểu luật hỗ trợ.
Bên cho thuê giao thiếu ghế, gia chủ phải thuê thêm chỗ khác thì có trừ tiền được không?
Được, nếu có bằng chứng giao thiếu so với thoả thuận và có chứng từ khoản thuê thêm. Hãy nhắn cho bên cho thuê ngay khi đếm thấy thiếu, yêu cầu giao bù, và báo trước nếu phải thuê ngoài. Khi quyết toán, trừ phần tiền ghế thiếu và khoản chênh lệch hợp lý.
Khách làm vỡ chén đĩa thì gia chủ có phải đền không?
Với bên cho thuê, gia chủ là người thuê nên chịu trách nhiệm trả đủ đồ. Gia chủ đền theo đơn giá đã thoả thuận, còn có đòi khách hay không là chuyện tế nhị của gia chủ. Nên thoả thuận trước một tỷ lệ vỡ nhỏ được miễn để tránh tính từng cái ly.
Dựng rạp chiếm lòng đường trong hẻm có cần xin phép không?
Nhiều địa phương có quy định về việc sử dụng tạm thời lòng đường, hè phố cho việc cưới, việc tang, thường cần báo chính quyền xã, phường và giữ lối đi cho người khác. Nên hỏi trước tại xã, phường nơi tổ chức và báo cho hàng xóm.
Âm thanh to bị hàng xóm phản ánh thì ai chịu phạt?
Người tổ chức tiệc là người chịu trách nhiệm chính về tiếng ồn, kể cả khi người chạy âm thanh là của bên cho thuê. Gia chủ nên thoả thuận trước giờ tắt nhạc và mức âm lượng, nhắc người chạy âm thanh tuân thủ, và chủ động báo hàng xóm về thời gian tiệc.
Hoãn tiệc vì mưa bão thì tiền thuê đã trả có được hoàn không?
Tuỳ thoả thuận về hoãn, huỷ. Nếu đồ chưa chở đến, thường hai bên thoả thuận dời ngày hoặc hoàn một phần. Nếu đã chở đến và dựng, bên cho thuê thường tính tiền công chở và dựng. Khoản đặt cọc giữ ngày giải quyết theo quy tắc đặt cọc và thoả thuận cụ thể.